काठमाडौ । विश्व बजारमा कच्चा तेलको मूल्यले नयाँ रेकर्ड कायम गरेको छ।
पछिल्लो समय विश्व राजनीतिमा देखिएको अस्थिरता र आपूर्ति शृङ्खलामा आएको अवरोधका कारण तेलको भाउ चार वर्षयताकै उच्च विन्दुमा पुगेको हो। प्रमुख तेल उत्पादक राष्ट्रहरूबीचको तनाव र मागको तुलनामा उत्पादनमा देखिएको संकुचनले गर्दा मूल्यमा यस्तो उछाल आएको विश्लेषण गरिएको छ।
विशेषगरी मध्यपूर्वमा बढ्दो तनाव र रुस-युक्रेन युद्धको दीर्घकालीन असरले ऊर्जा बजारलाई प्रत्यक्ष प्रभावित तुल्याएको छ। पेट्रोलियम निर्यातक देशहरूको संगठन (ओपेक) ले उत्पादन कटौती गर्ने निर्णयलाई निरन्तरता दिएपछि बजारमा कच्चा तेलको अभाव देखिन थालेको छ। जसका कारण अन्तर्राष्ट्रिय मानक मानिने ब्रेन्ट क्रुड र वेस्ट टेक्सस इन्टरमिडिएट दुवैको मूल्यमा उल्लेखनीय वृद्धि भएको हो।
यो मूल्यवृद्धिको प्रत्यक्ष असर विश्वका विकासोन्मुख राष्ट्रहरूमा पर्ने देखिएको छ। इन्धनको मूल्य बढ्दा ढुवानी भाडा महँगो हुने र यसले खाद्यान्नलगायतका अत्यावश्यक वस्तुहरूको मूल्यमा वृद्धि भई मुद्रास्फीति बढ्ने जोखिम पैदा भएको छ।
ऊर्जा विज्ञहरूका अनुसार यदि उत्पादनको मात्रा बढाइएन र भू-राजनीतिक तनाव कम भएन भने आगामी दिनमा तेलको मूल्य अझै माथि जान सक्ने सम्भावना रहेको छ। तेल आयातमा निर्भर रहेका नेपालजस्ता मुलुकहरूका लागि यो वृद्धिले वैदेशिक मुद्रा सञ्चितिमा थप दबाब सिर्जना गर्ने र उपभोक्ताको भान्छा झन् महँगो हुने निश्चित देखिएको छ।
