काठमाडौँ । अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा मंगलबार सुनको मूल्यमा एक प्रतिशतभन्दा बढीको गिरावट आएको छ। पश्चिम एसियामा जारी अन्योलका बिच उच्च मूल्यवृद्धिलाई नियन्त्रण गर्न अमेरिकाले ब्याजदर बढाउन सक्ने अपेक्षाका कारण सुनको मूल्य सन् २००८ को अक्टोबरपछिकै सबैभन्दा ठुलो मासिक मन्दीतर्फ धकेलिएको हो।
आज स्पट सुनको मूल्य १.५ प्रतिशतले घटेर प्रतिऔंस ३,९५६.९२ डलरमा झरेको छ। यो गिरावटसँगै चालु महिनामा मात्रै सुनको मूल्य १२.७ प्रतिशतले घटिसकेको छ, जुन लगातार चौथो महिनाको गिरावट हो। यस्तै, आगामी अगस्ट महिनाका लागि अमेरिकी सुनको फ्युचर्स मूल्य पनि १.७ प्रतिशतले घटेर प्रतिऔंस ३,९६९.३० डलर कायम भएको छ।
इरान युद्धका कारण ऊर्जाको मूल्य तीव्र रूपमा बढेपछि महँगीको डर र ब्याजदर वृद्धिको सम्भावना बलियो बनेको छ। जसका कारण सन् २०२४ यताकै पहिलो त्रैमासिक गिरावट र सन् २०१३ को जुन त्रैमासिकपछिकै सबैभन्दा ठुलो मन्दीतर्फ बहुमूल्य धातु सुन अघि बढेको देखिन्छ।
कारेक्सका विश्लेषक एडवर्ड मेयरका अनुसार अहिले उच्च महँगी, ब्याजदर वृद्धिको उच्च अपेक्षा र बलियो अमेरिकी डलर हाबी भएका छन्, जसले सुनको मूल्य बढाउने अन्य परम्परागत कारकहरूलाई छायामा पारिदिएको छ। सामान्यतया सुनलाई महँगीविरुद्ध सुरक्षित लगानीका रूपमा हेरिने भए पनि उच्च ब्याजदर भएको वातावरणमा यसको आकर्षण कम हुने गर्दछ।
विश्व बजारका कारोबारीहरूले यो वर्ष अमेरिकी केन्द्रीय बैंक फेडरल रिजर्भ (फेड) ले तीन पटक ब्याजदर बढाउने अपेक्षा गरेका छन्। सीएमई फेडवाच टुलका अनुसार आगामी सेप्टेम्बरमा ब्याजदर बढ्ने सम्भावना ६४ प्रतिशत रहेको छ। फेडले चाल्ने आगामी कदमबारे थप प्रस्ट हुन लगानीकर्ताहरू यतिबेला यसै साता सार्वजनिक हुने जुन महिनाको एडीपी रोजगारी र ननफार्म पेरोल तथ्याङ्कको पर्खाइमा छन्। अमेरिकी डलर लगातार दोस्रो महिना पनि मजबुत बन्ने दिशामा अघि बढेकाले अन्य मुद्रा हुनेहरूका लागि सुन किन्नु महँगो साबित भएको छ।
अर्कोतर्फ, दोहामा यसै साता हुने इरान र अमेरिकाबिचको वार्ताको नतिजालाई लगानीकर्ताहरूले नियालिरहेका छन्, यद्यपि इरानले भने अहिलेसम्म कुनै बैठक तय नभएको जनाएको छ। यसै कारण कच्चा तेलको मूल्य पनि सन् २०२० यताकै सबैभन्दा तीव्र त्रैमासिक गिरावटको दिशामा रहेको छ।
विश्लेषक मेयरले वर्षको दोस्रो आधा अवधिमा सुन प्रतिऔंस ३,५०० देखि ४,४०० डलरको दायरामा कारोबार हुने अनुमान गरेका छन्। सुनसँगै अन्य बहुमूल्य धातुहरूको मूल्य पनि ओरालो लागेको छ, जसमा स्पट चाँदी २ प्रतिशतले घटेर प्रतिऔंस ५७.१३ डलर, प्लाटिनम १.१ प्रतिशतले घटेर १,५५७.२१ डलर र प्यालेडियम ०.४ प्रतिशतले घटेर १,२०८.१७ डलरमा झरेको छ।
