काठमाडौँ । तपाईंले अक्सर आफ्नो घर वा वरपरका मानिसहरूले ‘राति भात खाँदा तौल बढ्छ, रोटी खाँदा पनि मोटोपन बढ्न सक्छ, त्यसैले रातिको खानामा कार्बोहाइड्रेट खानु हुँदैन’ भनेको सुन्नुभएको होला। तर के साँच्चै यस्तै हो त?
के राति रोटी वा भात खाँदैमा मात्र तौल बढ्छ वा यसको पछाडि खानाको मात्रा, समय र सम्पूर्ण आहारको पनि असर हुन्छ? तौल घटाउन चाहनेहरूको मनमा यस्ता धेरै प्रश्नहरू हुन्छन्। आउनुहोस्, राति के, कति र कतिखेर खानु सही हुन्छ भन्ने विषयमा पोषण सल्लाहकारबाट बुझौं।
के राति रोटी वा भात खाँदा तौल बढ्छ त?
के राति भात वा रोटी खाँदा तौल बढ्छ त? पोषणाविद् भन्छन्, ‘त्यस्तो हुँदैन ।’
राति रोटी वा भात खाँदैमा अचानक तौल बढ्दैन। तर, तपाईंले यसको साथमा के खाइरहनुभएको छ भन्ने कुरामा ध्यान दिनु जरुरी हुन्छ।
बाहिरको खानेकुरासँगै रोटी खाँदैमा तौल बढ्ने होइन। तपाईंले रोटी वा भातसँग के खाइरहनुभएको छ र कति बोसो (फ्याट) लिइरहनुभएको छ भन्ने कुराले महत्त्व राख्छ।
जब तौल बढ्न थाल्छ, तब हामी सामान्यतया फलानो कुरा वा चिलानो कुराले तौल बढ्यो भन्ने गर्छौं। तर, मुख्यतया तपाईंको जीवनशैलीका कारण तौल बढिरहेको हुन्छ।
उदाहरणका लागि, यदि तपाईं व्यायाम गर्नुहुन्न र रोटीसँगै बोसोयुक्त, घिउ लागेको वा धेरै चिल्लो भएको खाना खाइरहनुभएको छ भने त्यसले पक्कै पनि तौल बढाउन सक्छ। केवल भात वा रोटी खाँदैमा तौल बढ्दैन।
राति कति मात्रामा भात खानु सही हुन्छ?
राति कति मात्रामा भात खानुपर्छ भन्ने विषयमा पोषणविद्हरु एक वा दुईवटा रोटी खान सकिने सल्लाह दिन्छन्। यदि तपाईं भात खाँदै हुनुहुन्छ भने आधा प्लेट खान सक्नुहुन्छ।
तौल घटाउने क्रममा रातिको खाना कस्तो हुनुपर्छ भन्ने प्रश्नमा पोषणविद् बिहानको नास्ता भारी, दिउँसोको खाना हल्का र रातिको खाना बिल्कुलै हल्का हुनुपर्ने बताउँछन्।
राति खिचडी, दलिया, पातलो दाल र रोटी वा पातलो दाल र भात जस्ता खानेकुरा लिन सकिन्छ। रातिको समयमा धेरै बोसोयुक्त खाना खानु आवश्यक छैन।
अबेर राति खाना खाँदा हुने समस्या
खाना खाँदा मात्रै तौल नियन्त्रण हुने र भोकै बस्दा उल्टै तौल बढ्ने कुरा पोषणविद् स्पष्ट पार्छन्। यदि तपाईं ढिलो खाना खाइरहनुभएको छ र तपाईंको खानपानको शैली ठीक छैन भने, तत्काल तौल नबढे पनि यसले अन्य स्वास्थ्य समस्याहरू निम्त्याउन सक्छ।
यसैकारण ग्यास्ट्रिक र पाचन सम्बन्धी समस्याहरू सुरु हुन्छन्, किनभने खाना पच्ने निश्चित समय हुन्छ। रातिको खाना खाने सही समय भनेको करिब ७ देखि ८ बजेको बिचमा हो।
तपाईं भात पकाउने तरिका पनि बदल्न सक्नुहुन्छ। चामललाई प्रशस्त पानीमा उमालेर माड फालेको भात खानु बढी फाइदाजनक हुन्छ।
