बुर्किना फासोको सैन्य सरकारले एक युरोपेली मानवीय संस्थाका आठ कर्मचारीलाई “जासुसी र देशद्रोह”को आरोपमा पक्राउ गरेको जनाएको छ। पक्राउ परेकामध्ये फ्रान्स, सेनेगल, चेक गणतन्त्र, माली र बुर्किना फासोका नागरिकहरू रहेका छन्।
देशका गृह मन्त्री महमादु सानाका अनुसार पक्राउ परेका सबै व्यक्ति नेदरल्याण्डमा आधारित इन्टरनेशनल एनजीओ सेफ्टी अर्गनाइजेसन (INSO) का कर्मचारी हुन्। सरकारले यो संस्थामाथि संवेदनशील जानकारी संकलन गरेको आरोप लगाउँदै तीन महिनाको प्रतिबन्ध लगाएको थियो। तर, प्रतिबन्धपछि पनि उनीहरूले “गोप्य रूपमा सूचना संकलन र अनलाइन बैठक सञ्चालन गरेको” भन्दै पुनः पक्राउ गरिएको हो।
मन्त्री सानाले उनीहरूले “देशको सुरक्षासम्बन्धी संवेदनशील जानकारी विदेशी शक्तिलाई उपलब्ध गराएको” दाबी गरेका छन्। उनका अनुसार पक्राउ परेकामध्ये देश निर्देशक पनि छन्, जसलाई यसअघि प्रतिबन्ध लागू हुँदा पनि पक्राउ गरिएको थियो।
INSO को भनाइ — “हामी केवल मानवीय सुरक्षाका लागि काम गर्छौं”
हेगस्थित INSO ले विज्ञप्ति जारी गर्दै सरकारको आरोपलाई पूर्ण रूपमा अस्वीकार गरेको छ। विज्ञप्तिमा भनिएको छ, “हामीका कर्मचारीहरूको सुरक्षाका लागि जे गर्न सकिन्छ, हामी गर्नेछौं। हाम्रो गतिविधि केवल मानवीय काममा केन्द्रित छ, कुनै पनि राजनीतिक वा जासुसी प्रयोजनका लागि होइन।”
संस्थाले जानकारी संकलन गर्ने काम “मानवीय कामदारहरूको सुरक्षाको लागि मात्र” हुने र ती जानकारीहरू सार्वजनिक रूपमा उपलब्ध हुने जनाएको छ।
पश्चिमी मुलुकसँग दूरी, रुससँग नजिकिँदै बुर्किना फासो
सन् २०२२ मा सैन्य सत्ता कब्जा गरेपछि बुर्किना फासोले पश्चिमी मुलुकहरू विशेषगरी फ्रान्ससँग दूरी बढाउँदै आएको छ। पछिल्ला महिनाहरूमा बुर्किना फासो, माली र नाइजरले क्षेत्रीय र अन्तर्राष्ट्रिय निकायबाट अलग हुँदै “एलायन्स अफ साहेल स्टेट्स” नामक नयाँ गठबन्धन गठन गरेका छन्।
यी देशहरूले पश्चिमी मुलुकहरूसँगको सैन्य सहकार्य घटाउँदै रुससँग नजिकिएका छन्। नाइजरले त हालै फ्रान्सेली आणविक कम्पनी Orano द्वारा सञ्चालन भइरहेको युरेनियम खानीलाई राष्ट्रियकरण समेत गरेको छ।
तीनै मुलुकमा हाल अल–कायदा सम्बन्धित सशस्त्र समूहहरू विरुद्ध सरकारी सेना लडिरहेको छ, जसका क्रममा मानव अधिकार हनन र सम्भावित युद्ध अपराधका घटनाहरूका रिपोर्ट पनि बाहिर आएका छन्।
