काठमाडौँ । प्रतिसेकेन्ड करिब २.४३ किलोमिटरको गतिमा अन्तरिक्षमा घुमिरहेको स्पेसएक्स रकेटको एउटा बेवारिसे टुक्रा चन्द्रमामा ठोक्किने भएको छ।
यो पाँच तलाको भवनजत्रो आकार र कम्तीमा ४,००० किलोग्राम तौल भएको फाल्कन ९ अन्तरिक्षयानको माथिल्लो भाग हो।
अमेरिकी अन्तरिक्ष एजेन्सी नासाका अनुसार यो ठक्कर करिब साढे १२ बजे हुने अनुमान गरिएको छ। विशेषज्ञहरूका अनुसार यो घटना पृथ्वीबाट नाङ्गो आँखाले भने देखिने छैन।
अत्याधुनिक टेलिस्कोपमा पहुँच भएका मानिसहरूले भने चन्द्रमाको सतहमा चम्किलो प्रकाश फैलिएको देख्न सक्नेछन्। यो घटनालाई पृथ्वीका लागि समेत कुनै खतरा मानिएको छैन। वैज्ञानिकहरूले यसलाई कुनै वस्तु चन्द्रमामा ठोक्किँदा के हुन्छ भन्नेबारे अध्ययन गर्ने एउटा अवसरका रूपमा लिएका छन्।
यो कथा गत वर्षको जनवरीमा सुरु भएको थियो, जब दुईवटा लुनार ल्यान्डर बोकेर फाल्कन ९ रकेट फ्लोरिडाबाट अन्तरिक्षतर्फ उडेको थियो। दुवै ल्यान्डरलाई पृथ्वीको कक्षाबाट बाहिर निकालेर चन्द्रमाको बाटोमा पठाउन रकेटको माथिल्लो भागले गति प्रदान गर्नुपर्ने थियो र यसले सफलता हासिल गर्यो। तर, प्रयोग भइसकेको त्यो माथिल्लो भाग चन्द्रमासम्म पुग्ने र फर्किने लामो अण्डाकार कक्षामा अलपत्र रूपमा तैरिरह्यो।
पछिल्लो १८ महिनामा पृथ्वी, चन्द्रमा र सूर्यको हल्का गुरुत्वाकर्षण बलका साथै घामको किरणको सामान्य धक्काले समेत यसको बाटो बिस्तारै बदलियो। यस वस्तुको निरन्तर निगरानी गरिरहेका खगोलविद्हरूले अन्ततः तिनै साना धक्काहरूले गर्दा यो दिनप्रतिदिन गति बढाउँदै चन्द्रमासँग ठुलो ठक्करका लागि अघि बढेको पत्ता लगाएका हुन्।
अलपत्र अवस्थामा रहेको स्पेसएक्स रकेट र चन्द्रमाबिचको यो ठक्कर पृथ्वीसहित कतै पनि खतरनाक नहुने विशेषज्ञहरूको भनाइ छ। नासाका प्रवक्ता जिमी रसेलले नासाले वैज्ञानिक उद्देश्यका लागि प्रभाव क्षेत्रको अवलोकन जारी राख्ने बताएका छन्। उनले भने, ‘पृथ्वीका लागि कुनै खतरा छैन।’
नासाका वैज्ञानिकहरू यस घटनाबाट चन्द्रमासम्बन्धी तथ्याङ्क सङ्कलन गर्ने र अन्तरिक्षमा रहेका वस्तुहरूलाई पछ्याउने प्रविधिलाई अझ परिष्कृत बनाउने योजनामा छन्। क्याम्ब्रिज विश्वविद्यालयका सार्वजनिक खगोलविद् डा. म्याट बोथवेलले भने, ‘अत्यन्तै ठूलो वस्तु चन्द्रमामा ठोक्किँदै छ। यो अलिकति पनि खतरनाक छैन, हामी यस दृश्यलाई अवलोकन मात्र गर्न सक्छौँ।’
