काठमाडाैं, ३१ भदाैं । सेप्टेम्बर १६ तारिखमा धेरै एेतिहासिक र राजनीतिमा घटनाहरू घटेका छन । जसमध्ये अमेरिकाको न्युयोर्कस्थित वित्तीय केन्द्र वाल स्ट्रिटमा भएको बम विस्फोटमा परि ३८ जनाको मृत्यु भएको थियो भने
मेक्सिकोको स्वतन्त्रता सङ्ग्रामको सुरुवात (१८१०): पादरी मिगेल हिडाल्गोले ‘ग्रिटो डि डोलोरेस’ को आह्वान गर्दै स्पेनिस शासनविरुद्ध विद्रोहको घोषणा गरेका थिए, जसलाई मेक्सिकोको स्वतन्त्रता दिवसका रूपमा मनाइन्छ।
मेफ्लावरको अमेरिका प्रस्थान (१६२०): बेलायतबाट ‘मेफ्लावर’नामक प्रसिद्ध जहाज १०२ जना यात्रीहरूसँगै नयाँ जीवन र स्वतन्त्रताको खोजमा अमेरिकाका लागि प्रस्थान गरेको थियो ।
मलेसियाको स्थापना (१९६३): मलाया, सिङ्गापुर, सबाह र सरावाक मिलेर औपचारिक रूपमा ‘फेडेरेसन अफ मलेसिया’ को गठन भएको थियो।
पापुआ न्यू गिनीको स्वतन्त्रता (१९७५): अस्ट्रेलियाको प्रशासनिक नियन्त्रणबाट मुक्त भई पापुआ न्यू गिनी एक सम्प्रभु तथा स्वतन्त्र राष्ट्र बनेको थियो।
वाल स्ट्रिट बम काण्ड (१९२०): अमेरिकाको न्युयोर्कस्थित वित्तीय केन्द्र वाल स्ट्रिटमा भएको बम विस्फोटमा परि ३८ जनाको मृत्यु भएको थियो।
अमेरिकामा पहिलो ‘शान्तिकालिन सैन्य ड्राफ्ट’ (१९४०): दोस्रो विश्वयुद्धको पूर्वसन्ध्यामा अमेरिकी राष्ट्रपति फ्र्याङ्कलिन डी. रुजवेल्टले नागरिकहरूलाई सैन्य सेवामा अनिवार्य दर्ता गराउने कानुनमा हस्ताक्षर गरेका थिए।
अर्जेन्टिनामा सैन्य विद्रोह (१९५५): अर्जेन्टिनाका राष्ट्रपति ह्वान पेरोनलाई सैन्य कु (Coup) मार्फत सत्ताच्युत गरी १८ वर्षका लागि देश निकाला गरिएको थियो।
जोर्डनमा ‘ब्ल्याक सेप्टेम्बर’ युद्ध (१९७०): जोर्डनका राजा हुसेनले सैन्य शासन घोषणा गर्दै प्यालेस्टिनी विद्रोही समूहहरूविरुद्ध कारबाही सुरु गरेका थिए।
मोन्ट्रियल प्रोटोकल हस्ताक्षर (१९८७): ओजोन तह विनाश गर्ने रसायनहरूको प्रयोग घटाउने उद्देश्यका साथ ऐतिहासिक ‘मोन्ट्रियल प्रोटोकल’ मा हस्ताक्षर भएको थियो।
जनरल मोटर्सको स्थापना (१९०८): विलियम डुरान्टले विश्वको प्रसिद्ध मोटर वाहन उत्पादक कम्पनी ‘जनरल मोटर्स’ को स्थापना गरेका थिए।
ग्रीनपिसको सुरुआत (१९७१): क्यानाडाबाट आणविक परीक्षणको विरोधमा पहिलो टोली प्रस्थान गरेसँगै अन्तर्राष्ट्रिय वातावरण संस्था ‘ग्रीनपिस’ को जग बस्यो।
विश्व ओजोन तह संरक्षण दिवसः सन् १९८७ मा मोन्ट्रियल प्रोटोकल हस्ताक्षर भएको दिनको सम्झनामा संयुक्त राष्ट्रसङ्घको आह्वानमा हरेक वर्ष सेप्टेम्बर १६ मा यो दिवस मनाइन्छ।
