काठमाडौं, १९ कात्तिक। फिफाका पूर्व गभर्नेन्स कमिटी प्रमुख मिगुएल मादुरोका अनुसार फिफाको विधानअनुसार जियानी इन्फान्टिनोले सन् २०२७ मा हुने निर्वाचनमा फिफा अध्यक्षका रूपमा चौथो कार्यकालका लागि उम्मेदवारी दिन पाउने छैनन्।
विश्व फुटबलको सर्वोच्च निकायका प्रमुख इन्फान्टिनोले पुनः निर्वाचनमा उठ्ने तयारी गरिरहेका बेला मादुरोको यो भनाइ बाहिर आएको हो।
पत्रकारहरूसँग कुरा गर्दै मादुरोले भने, “फिफा विधानको धारा ३३ उपधारा २ मा कुनै पनि व्यक्ति तीन कार्यकालभन्दा बढी अध्यक्षका रूपमा रहन नपाउने कुरा स्पष्ट रूपमा उल्लेख गरिएको छ।”
“जियानी इन्फान्टिनो तीन पटक निर्वाचित भइसकेका छन् र उनी तीन कार्यकालसम्म फिफाको अध्यक्ष रहिसकेका छन्। त्यसैले मेरो विचारमा, इन्फान्टिनोको अर्को कार्यकाललाई कुनै पनि हालतमा स्वीकार गर्न सकिँदैन,” उनले थपे। मार्च २०२७ मा हुने अध्यक्ष पदको निर्वाचनका लागि उम्मेदवारी दर्ता गर्ने फिफाको अन्तिम म्याद आउन दुई साता बाँकी रहँदा मादुरोको यो टिप्पणी आएको हो।
अन्तिम मिति नजिकिँदै गर्दा, मानव अधिकारवादी संस्था ‘फेयरस्क्वायर’ले सदस्य संघहरूलाई पत्र लेख्दै इन्फान्टिनोलाई अयोग्य घोषणा गर्न आग्रह गरेको छ। यसअघि पनि फेयरस्क्वायरले फिफालाई आग्रह गर्दै इन्फान्टिनो अर्को कार्यकालका लागि अध्यक्ष बन्न अयोग्य रहेको घोषणा गर्न माग गरेको थियो। उनीहरूको तर्क छ कि इन्फान्टिनोले फिफाको विधानअनुसार तोकिएको अधिकतम तीन कार्यकाल पूरा गरिसकेका छन्।
तर, इन्फान्टिनोले आफ्नो पहिलो कार्यकाल, जुन सेप ब्लाटरको राजीनामापछि सन् २०१६ मा एक विशेष कंग्रेस मार्फत सुरु भएको थियो, त्यसलाई तोकिएको सीमाभित्र गणना गर्न नहुने तर्क प्रस्तुत गर्दै आएका छन्। उनको भनाइ थियो कि त्यो कार्यकाल केवल बीचमा रोकिएको एक कार्यकाललाई पूरा गर्ने प्रक्रिया मात्र थियो।
सन् २०२२ को डिसेम्बरमा, फिफा काउन्सिलले “सर्वसम्मत रूपमा” यो पुष्टि गरेको थियो कि सन् २०१६ देखि २०१९ सम्मको अवधिलाई इन्फान्टिनोको एक पूर्ण कार्यकाल मानिने छैन। यद्यपि, फेयरस्क्वायरका अनुसार यस निर्णयको आधार वा कारण कहिल्यै सार्वजनिक गरिएको थिएन।
मादुरो एक पोर्तुगाली वकिल हुन्, जसलाई सन् २०१७ मा फिफाको उच्च समितिमा रुसी उपप्रधानमन्त्री भिताली मुट्कोलाई पुनः निर्वाचित हुनबाट रोकेपछि आफ्नो पदबाट हटाइएको थियो।
उनले थपे कि नियमको शब्दावलीले कार्यकाल छोटो भएको अवस्थामा कुनै छुट दिँदैन। मादुरोले स्पष्ट पारे, “यस प्रावधानको पाठ स्पष्ट छ; यसले तीन कार्यकालको कुरा गर्छ। यी कार्यकालहरू पूर्ण हुन् वा अपूर्ण, चार वर्षे हुन् वा चार वर्षभन्दा साना—यसमा कुनै भिन्नता छुट्याइएको छैन।”
गत महिना एसियाली फुटबल प्रमुखले इन्फान्टिनोको उम्मेदवारीलाई समर्थन गरेपछि उनको पुनः निर्वाचित हुने सम्भावना निकै बलियो भएको छ। साथै, विभिन्न महादेशीय महासंघहरूबाट प्राप्त समर्थनले फिफाका २११ मतदान गर्न पाउने सदस्यहरूका बीचमा उनलाई निकै सुदृढ स्थितिमा पुर्याएको छ।
मादुरोले फिफाको शासन संरचनाले यसका अध्यक्षलाई जवाफदेही बनाउन नसक्ने बताए, विशेष गरी जब अध्यक्ष आफैं नियमहरूको व्याख्याबाट लाभान्वित हुने अवस्थामा हुन्छन्। उनले अध्यक्षको शक्तिमाथि नियन्त्रण राख्ने विद्यमान संयन्त्रहरूअसफल भएको तर्क गरे। उनले थपे, “यसको मुख्य कारण ती निकायहरूको स्वतन्त्रता कमजोर हुनु हो, जसले फिफाका अध्यक्ष र राजनीतिक नेतृत्वको शक्तिलाई नियन्त्रणमा राख्नुपर्ने थियो।”
“दुर्भाग्यवश, हालैका प्रमाणहरूले प्रभावकारी नियन्त्रण रहेको देखाउँदैनन्। यसको विपरीत, यहाँ त अध्यक्ष आफूले चाहेको निर्णय गर्न र जे पनि गर्न पूर्ण रूपमा स्वतन्त्र देखिन्छन्।”
फेयरस्क्वायरले ५२ वटा सदस्य संघसँग सम्पर्क गरेको जनाएको छ। यद्यपि अहिलेसम्म कसैले पनि औपचारिक जवाफ दिएका छैनन्, तर संस्थाका निर्देशक तथा सह-संस्थापक निकोलस म्याकगीहानले रोयटर्स समाचार एजेन्सीलाई बताए अनुसार उनीहरू बुधबार नर्वेली फुटबल अधिकारीहरूसँग भेट्दै छन्।
नर्वेको फुटबल संघले यसअघि नै राजनीतिक तटस्थताका नियमहरू उल्लंघन गरेको आरोपमा इन्फान्टिनोविरुद्ध फेयरस्क्वायरले दर्ता गरेको औपचारिक उजुरीलाई समर्थन गरिसकेको छ।
म्याकगीहानले भने, “नर्वेली फुटबल संघले पहिले नै आचारसंहिता समिति र शासन समितिलाई यस विषयमा संलग्न गराइसकेको हुनाले, हामी आशावादी छौं कि उनीहरूले यस प्रकरणमा पनि एउटा उदाहरण प्रस्तुत गर्नेछन्।”
“तर अन्य संघहरूले पनि अघि आउनुपर्छ; आधारभूत नियमहरूको पालना गराउने जिम्मेवारी सधैं नर्वेलीहरूमाथि मात्र छोड्नु हुँदैन।”
मादुरोका अनुसार, सदस्य संघहरू स्वतन्त्र रूपमा कदम चाल्न हिचकिचाइरहेका छन्, जसको कारण उनले “डरको वातावरण” लाई औंल्याएका छन्।
