काठमाडाैँ – बोतलको पानी घरदेखि अफिससम्मको यात्रासम्म हाम्रो जीवनको महत्त्वपूर्ण हिस्सा बनिसकेको छ। हामी यसलाई कुनै चिन्ता बिना प्रयोग गर्दैछौं। यदि तपाई पनि यसो गर्दै हुनुहुन्छ भने यसको मतलब तपाईले आफ्नो शरीरमा ‘विष’ भर्दै हुनुहुन्छ ।
प्रोसिडिङ्स अफ नेशनल एकेडेमी अफ साइन्सेज नामक संस्थाले एक अध्ययनमा डरलाग्दो खुलासा गरेको छ । जसमा एक लिटर बोतलको पानीमा करिब २ लाख ४० हजार मिठो प्लाष्टिक पाइन्छ, जसले गर्दा स्वास्थ्यमा गम्भीर र घातक जोखिम (बोतलबंद पानी हार्मफुल इफेक्ट) हुनसक्ने बताइएको छ ।
हालैको अनुसन्धानमा अन्वेषकहरूले प्लास्टिकको बोतलमा रहेको एक लिटर पानीमा १ लाखभन्दा बढी नानोप्लास्टिक फेला पारेका छन्। यी यस्ता साना कण हुन्, जसले रक्तसञ्चार, कोशिका र मस्तिष्कसम्म पुग्न सक्छ र धेरै खतराहरू बढाउन सक्छ। यस्तो अवस्थामा सावधानी अपनाउन जरुरी छ ।
प्लास्टिकको बोतलमा पानी किन खतरनाक ?
विज्ञहरूका अनुसार प्लास्टिकको बोतलको पानीमा बिस्फेनोल-ए (BPA) र phthalates जस्ता रसायनहरू पग्लिन्छन्। जब बोतलको पानी घाम वा तातोको सम्पर्कमा आउँछ, यी रसायनहरू पानीमा पग्लिन्छन् र शरीरभित्र पुगेर हानी गर्छ। यसबाहेक, प्लास्टिक कार्बन, हाइड्रोजन, अक्सिजन र क्लोराइडबाट बनेको छ, जसलाई बीपीए प्लास्टिकको पानीको बोतल बनाउन प्रयोग गरिन्छ।
प्लास्टिकको बोतलमा पानी पिउने खतराहरू के हुन् ?
१. मधुमेह र हृदय जोखिम
हार्वर्ड स्कूल अफ पब्लिक हेल्थको अनुसन्धानका अनुसार पोलिकार्बोनेटको बोतलको पानीमा बिस्फेनोल ए रसायन हुन्छ, जुन शरीरमा प्रवेश गर्दा मुटु रोग र मधुमेहको जोखिम धेरै गुणा बढाउन सक्छ।
२. प्रभावित प्रजनन क्षमता
प्लाष्टिकको बोतलमा पानी पिउनाले यसमा पाइने BPA र phthalate रसायनका कारण प्रजनन क्षमतामा प्रतिकूल असर पर्छ । यो पानी पिउनाले हर्मोनल सन्तुलन पनि बिग्रन्छ । जसका कारण बाँझोपन जस्ता समस्या पनि देखा पर्न सक्छन् ।
३. क्यान्सरको जोखिम
विज्ञहरुका अनुसार प्लाष्टिकको बोतलमा पानी पिउनाले धेरै प्रकारको क्यान्सरको जोखिम बढ्न सक्छ । यसले स्तन र मस्तिष्कको क्यान्सर निम्त्याउन सक्छ। प्लास्टिक पोलिथिनमा राखिएको तातो खानेकुरा खाँदा वा पिउनाले क्यान्सरको जोखिम निकै बढ्छ । यो पानी पिउनाले ल्युकेमिया र लिम्फोमा जस्ता रोगको जोखिम पनि बढ्छ ।
